Audyt dostępności cyfrowej serwisu urzędu
Sprawdzamy, czy z serwisu urzędu mogą korzystać wszyscy mieszkańcy, także osoby niewidome, słabowidzące, niesłyszące, starsze i te, które nie używają myszy. Po audycie urząd wie, co poprawić i w jakiej kolejności, a deklaracja dostępności opisuje rzeczywisty stan serwisu.
Dlaczego urząd potrzebuje audytu
Obowiązek z ustawy
Ustawa z dnia 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych wymaga, aby serwis urzędu spełniał standard WCAG 2.1 na poziomie AA. Dotyczy to także BIP i e-usług.
Rzetelna deklaracja dostępności
Każdy serwis urzędu ma deklarację dostępności, którą trzeba przeglądać i aktualizować co najmniej raz w roku, do 31 marca. Deklaracja ma opisywać stan faktyczny, a audyt pokazuje, jaki on jest.
Żądania mieszkańców
Mieszkaniec może zażądać udostępnienia strony lub dokumentu, z których nie może skorzystać (art. 18 ustawy). Urząd, który zna problemy swojego serwisu, odpowiada szybciej i rzadziej musi tłumaczyć się ze skarg.
Co sprawdzamy
Sprawdzamy serwis tak, jak korzystają z niego mieszkańcy, a nie tylko tak, jak widzi go program.
Obsługa z samej klawiatury
Czy każdą funkcję, w tym menu, wyszukiwarkę i formularz, da się obsłużyć bez myszy, i czy zawsze widać, gdzie jest kursor.
Praca z czytnikiem ekranu
Czy osoba niewidoma usłyszy nagłówki, opisy zdjęć, nazwy przycisków i komunikaty o błędach w formularzu.
Czytelność tekstu
Kontrast kolorów, powiększenie tekstu do 200 %, układ strony na telefonie i przy dużym powiększeniu.
Formularze i e-usługi
Czy pola mają opisy, błędy są wyjaśnione zrozumiale, a wniosek da się złożyć do końca każdym sposobem.
Dokumenty do pobrania
Pliki PDF, DOCX i arkusze: czy mają strukturę, opisy i czy nie są tylko skanem, którego czytnik nie odczyta.
Nagrania i transmisje
Napisy do filmów i nagrań sesji rady oraz opisy treści, które przekazuje sam obraz.
Deklaracja dostępności
Czy deklaracja ma wszystkie wymagane elementy i czy opisuje rzeczywisty stan serwisu.
Jak przebiega audyt
- 01. Ustalamy zakres. Wspólnie wybieramy serwisy i strony do sprawdzenia: stronę główną, kontakt, wyszukiwarkę, najważniejsze e-usługi oraz po jednej stronie każdego rodzaju. Dobieramy też kilka stron losowo, tak jak zaleca metodyka W3C.
- 02. Sprawdzamy automatycznie. Program wskazuje typowe błędy, na przykład brak opisów zdjęć czy zbyt słaby kontrast. To szybki pierwszy krok, który wykrywa tylko część problemów.
- 03. Sprawdzamy ręcznie. Większość pracy to testy wykonywane przez człowieka: z samej klawiatury, z czytnikiem ekranu, na telefonie i przy powiększonym tekście. Tylko tak można ocenić, czy z serwisu da się naprawdę skorzystać.
- 04. Przekazujemy i omawiamy raport. Omawiamy wyniki z urzędem i z wykonawcą serwisu, żeby wszyscy wiedzieli, co i w jakiej kolejności poprawić.
- 05. Sprawdzamy poprawki. Po poprawkach testujemy serwis ponownie i przekazujemy raport końcowy wraz z projektem deklaracji dostępności.
Co urząd otrzymuje
Raport piszemy prostym językiem, tak żeby był zrozumiały dla redakcji i kierownictwa, a jednocześnie konkretny dla wykonawcy serwisu.
Lista problemów do poprawy
Każdy problem ma opis zrozumiały dla redakcji, wskazanie miejsca w serwisie, zrzut ekranu, wagę (od krytycznej do drobnej) i sposób naprawy dla wykonawcy serwisu.
Podsumowanie dla kierownictwa
Na jednej stronie: jaki jest stan serwisu, co poprawić najpierw i które problemy może usunąć sama redakcja, a które wymagają wykonawcy.
Projekt deklaracji dostępności
Zaktualizowany tekst deklaracji opisujący stan serwisu po audycie, gotowy do opublikowania.
Ponowne sprawdzenie
Po wprowadzeniu poprawek sprawdzamy je jeszcze raz i przekazujemy raport końcowy.
Szkolenie dla redaktorów
Pokazujemy, jak dodawać zdjęcia, dokumenty i tabele, żeby nowe treści nie psuły dostępności serwisu.
Czego potrzebujemy od urzędu
Przygotowanie audytu nie wymaga wiedzy technicznej. Wystarczy kilka informacji:
- Adres serwisu i lista najważniejszych spraw, które mieszkańcy załatwiają przez internet.
- Osoba kontaktowa w urzędzie, na przykład koordynator do spraw dostępności lub redaktor serwisu.
- Konto testowe do e-usług, jeśli część serwisu wymaga logowania.
- Kontakt do wykonawcy serwisu, jeśli raport ma trafić także do niego.
Słowniczek
WCAG 2.1
Międzynarodowe wytyczne, które opisują, jak budować strony dostępne dla wszystkich. Poziom AA to zestaw wymagań, który obowiązuje urzędy w Polsce.
Czytnik ekranu
Program, który czyta osobie niewidomej na głos to, co jest na stronie. Korzystamy z najpopularniejszych: NVDA na komputerze i VoiceOver na telefonie.
Tekst alternatywny
Krótki opis zdjęcia lub grafiki, który odczytuje czytnik ekranu. Bez niego osoba niewidoma nie wie, co przedstawia obraz.
Kontrast
Różnica jasności między tekstem a tłem. Zbyt jasny tekst na jasnym tle jest nieczytelny dla osób słabowidzących i w mocnym słońcu.
Deklaracja dostępności
Obowiązkowa strona, na której urząd informuje, w jakim stopniu serwis jest dostępny, czego jeszcze brakuje i jak zgłosić problem.
Pytania o audyt dostępności
Czy wystarczy automatyczny test?
Nie. Program nie oceni, czy opis zdjęcia ma sens ani czy formularz da się wypełnić z czytnikiem ekranu. Wykrywa tylko część problemów, dlatego traktujemy go jako pierwszy krok audytu.
Czy po audycie serwis będzie w pełni dostępny?
Audyt wskazuje, co trzeba poprawić. Serwis staje się dostępny, gdy wykonawca wprowadzi poprawki, a redakcja będzie dodawać nowe treści zgodnie z zasadami. Dlatego po poprawkach sprawdzamy serwis ponownie i szkolimy redaktorów.
Czy sprawdzacie serwisy innych wykonawców?
Tak. To, że serwis zbudowała inna firma, nie jest przeszkodą. Raport przygotowujemy tak, żeby wykonawca mógł od razu wprowadzić poprawki.
Czy audyt obejmuje dokumenty PDF i nagrania?
Tak, jeśli uwzględnimy je w zakresie. Zwykle sprawdzamy wybrane, najczęściej pobierane dokumenty oraz nagrania sesji rady, a redakcji przekazujemy wskazówki, jak przygotowywać kolejne.
A co z WCAG 2.2?
Przepisy wymagają dziś WCAG 2.1. Na życzenie urzędu sprawdzamy także nowe wymagania WCAG 2.2, o które coraz częściej pytają zamawiający.
Ile trwa audyt i ile kosztuje?
To zależy od liczby stron, e-usług i dokumentów. Termin i cenę podajemy w ofercie, którą można wykorzystać do oszacowania wartości zamówienia.
Zacznijmy od rozmowy o zakresie
Przygotujemy propozycję zakresu i terminu audytu dopasowaną do serwisów urzędu.
- Zadzwoń +48 730 955 565
- Napisz biuro@netcorelabs.pl